İÇT345 Mekan Tasarımı ve Yapay Zekaİstanbul Okan ÜniversitesiAkademik Programlar İç Mimarlık ve Çevre TasarımıÖğrenciler için Genel BilgiDiploma EkiErasmus BeyanıUlusal Yeterlilikler
İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı
Lisans TYYÇ: 6. Düzey QF-EHEA: 1. Düzey EQF-LLL: 6. Düzey

Ders Genel Tanıtım Bilgileri

Ders Kodu: İÇT345
Ders İsmi: Mekan Tasarımı ve Yapay Zeka
Ders Yarıyılı: Bahar
Ders Kredileri:
Teorik Pratik Kredi AKTS
3 0 3 4
Öğretim Dili: TR
Ders Koşulu:
Ders İş Deneyimini Gerektiriyor mu?: Hayır
Dersin Türü: Bölüm Seçmeli
Dersin Seviyesi:
Lisans TYYÇ:6. Düzey QF-EHEA:1. Düzey EQF-LLL:6. Düzey
Dersin Veriliş Şekli: Yüz yüze
Dersin Koordinatörü: Dr.Öğr.Üyesi KAMİLE ÖZTÜRK KÖSENCİĞ
Dersi Veren(ler): Dr.Öğr.Üyesi KAMİLE ÖZTÜRK KÖSENCİĞ
Dersin Yardımcıları:

Dersin Amaç ve İçeriği

Dersin Amacı: Bu dersin amacı, öğrencilerin yapay zekâ teknolojilerini yalnızca görsel üretim aracı olarak değil, mekânın biçimlenişini, işlevini ve üretim biçimini dönüştürebilen bir tasarım ortağı olarak kavramalarını sağlamaktır.
Öğrenciler, yapay zekânın mekân kurgusuna, malzeme seçimine ve üretim süreçlerine nasıl entegre edilebileceğini teorik ve pratik olarak araştıracak; aynı zamanda bu araçların veri, etik ve özgünlük boyutlarını da tartışacaklardır.
Dersin İçeriği: Bu derste öğrenciler, mekan tasarımında yapay zekâ araçlarının potansiyellerini ve sınırlılıklarını öğrenirler. Ders kapsamında öğrenciler, yapay zekâyı: görselleştirme, sunum, tasarım asistanı, erken tasarım aşamasında mimari plan ve form üretimi aracı, kültürel mirasın korunması ve tarihi yapıların yeniden işlevlendirilmesinde bir analiz/öneri mekanizması, mobilya ve iç mekân tefrişlerinin oluşturulmasında yaratıcı bir eş-tasarımcı olarak deneyimlerler. Öğrenciler bu araçları kullanmakla kalmaz, kendi AI araçlarını nasıl oluşturabileceklerini de temel anlamda öğrenirler.

Öğrenme Kazanımları

Bu dersi başarıyla tamamlayabilen öğrenciler;
Öğrenme Kazanımları
1 - Bilgi
Kuramsal - Olgusal
1) Öğrenciler, yapay zekâ kavramlarını, model türlerini ve algoritmalarını tanımlar, sınıflandırır ve mekânsal tasarım süreçleriyle ilişkilendirir.
2 - Beceriler
Bilişsel - Uygulamalı
1) Öğrenciler, yapay zekâ tabanlı araçları kullanarak mekânsal tasarım bağlamında uygulamalar gerçekleştirir; bu araçları ve modelleri geliştirir, analiz eder ve değerlendirir.
3 - Yetkinlikler
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Öğrenme Yetkinliği
Alana Özgü Yetkinlik
1) Öğrenciler, mekân odaklı bir yapay zekâ projesini planlar, yürütür, potansiyel ve sınırlılıklarını değerlendirir; etik ilkeler ve özgünlük açısından tartışır.
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği

Ders Akış Planı

Hafta Konu Ön Hazırlık
1) Yapay Zeka Kavramı, Ders İçeriği ve Süreç Açıklaması -
2) Temel kavramlar, tarihsel gelişim, algoritma kavramı, yaratıcılıkla ilişkisi. -
3) Mekan tasarım süreçlerinde yapay zekanın kullanımı, örnek uygulamalar ve yöntemler -
4) Metinden - Görsele, Görselden - görsele yapay zeka araçları ile tasarım Uygulama- Proje 1: yapay zeka araçları ile metinden görsele üretim. -
5) Metin-görsel ilişkisinde prompt mimarisi, biçim dili, kavramsal çerçeve oluşturma. Uygulama- Proje 2: yapay zeka araçları ile görselden görsele üretim. -
6) Özgünlük, veri toplama ve açık veri kaynakları, yapay zeka kullanım etiği ve yaratıcılık. -
7) Vize Sınavı -
8) Makine Öğrenmesi: Üretici Ağlar (GAN) ve Görsel Eşleme Mantığı -
9) Makine Öğrenmesi: Görsel veri, etiketleme, özellik çıkarımı, yapay zekâda veri akışı, örnek projeler -
10) Makine Öğrenmesi: Convolutional Neural Network (CNN) Mantığı -
11) Makine Öğrenmesi: Yapay Zekada Sınıflandırma mantığı, etiketleme, özellik çıkarımı, yapay zekâda veri akışı, örnek projeler -
12) Makine Öğrenmesi: Büyük Dil Modelleri (LLM) ve Diffusion (Yayılma) Modellerinin mantığı -
13) Uygulama 3: Makine öğrenmesi Proje geliştirme -
14) Uygulama 3: Makine öğrenmesi Proje geliştirme -
15) Final Teslimi: Yapılan üretimlerin sunumu, portfolyo teslimi ve değerlendirme -

Kaynaklar

Ders Notları / Kitaplar: yok/none
Diğer Kaynaklar: 1-Leach, N. (2021). Architecture in the Age of Artificial Intelligence: An Introduction to AI for Architects. Bloomsbury Visual Arts.
2-Öztürk Kösenciğ, K., Okuyucu, E. B., & Balaban, Ö. (2024). Structural Plan Schema Generation Through Generative Adversarial Networks. Nexus Network Journal, 26(2)
3-Chaillou, S. (2020). ArchiGAN: Artificial Intelligence × Architecture

Ders - Program Öğrenme Kazanım İlişkisi

Ders Öğrenme Kazanımları

1

2

3

Program Kazanımları
1) Meslek etiği ile ilgili kanun ve yönetmelikleri tanımlar ve bu düzenlemelerin mesleki uygulamalardaki rolünü açıklar.
2) Sanatsal ve kültürel değerler ile sosyolojik ve antropolojik bilgileri açıklar ve tasarım süreci ile ilişkilendirir.
3) İçmimarlık ve Çevre Tasarımı alanının gerektirdiği teorik, teknik ve pratik bilgi birikimini kullanarak kullanıcı ihtiyaçlarına uygun, özgün ve işlevsel iç mekân tasarımları üretir.
4) Çağdaş malzeme bilgisi ve üretim teknolojilerini iç mekân bağlamında kullanarak; bu bilgiler ışığında eleştirel düşünce ve çözüm önerileri geliştirir.
5) Dijital tasarım ve görselleştirme becerilerini kullanarak tasarım fikrini etkili şekilde temsil eder.
6) Araştırma yöntemlerinden yararlanarak iç mekân tasarım süreçlerinde bilinçli, gerekçelendirilmiş ve kullanıcı odaklı tasarım kararları üretir.
7) Tasarım sorunlarını analitik ve eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir ve bu değerlendirme doğrultusunda özgün tasarım çözümleri geliştirir.
8) Takım çalışması ve disiplinlerarası etkileşim süreçlerine aktif olarak katılır; mesleki uygulama süreçlerinde sorumluluk alır ve etkili iletişim kurar.

Ders - Öğrenme Kazanımı İlişkisi

Etkisi Yok 1 En Düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 En Yüksek
           
Dersin Program Kazanımlarına Etkisi Katkı Payı
1) Meslek etiği ile ilgili kanun ve yönetmelikleri tanımlar ve bu düzenlemelerin mesleki uygulamalardaki rolünü açıklar. 1
2) Sanatsal ve kültürel değerler ile sosyolojik ve antropolojik bilgileri açıklar ve tasarım süreci ile ilişkilendirir. 3
3) İçmimarlık ve Çevre Tasarımı alanının gerektirdiği teorik, teknik ve pratik bilgi birikimini kullanarak kullanıcı ihtiyaçlarına uygun, özgün ve işlevsel iç mekân tasarımları üretir. 1
4) Çağdaş malzeme bilgisi ve üretim teknolojilerini iç mekân bağlamında kullanarak; bu bilgiler ışığında eleştirel düşünce ve çözüm önerileri geliştirir.
5) Dijital tasarım ve görselleştirme becerilerini kullanarak tasarım fikrini etkili şekilde temsil eder. 5
6) Araştırma yöntemlerinden yararlanarak iç mekân tasarım süreçlerinde bilinçli, gerekçelendirilmiş ve kullanıcı odaklı tasarım kararları üretir.
7) Tasarım sorunlarını analitik ve eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir ve bu değerlendirme doğrultusunda özgün tasarım çözümleri geliştirir.
8) Takım çalışması ve disiplinlerarası etkileşim süreçlerine aktif olarak katılır; mesleki uygulama süreçlerinde sorumluluk alır ve etkili iletişim kurar. 1

Öğrenme Etkinliği ve Öğretme Yöntemleri

Beyin fırtınası /Altı şapka
Bireysel çalışma ve ödevi
Ders
Okuma
Ödev
Proje Hazırlama

Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri ve Kriterleri

Yazılı Sınav (Açık uçlu sorular, çoktan seçmeli, doğru yanlış, eşleştirme, boşluk doldurma, sıralama)
Ödev
Bireysel Proje
Sunum

Ölçme ve Değerlendirme

Yarıyıl İçi Çalışmaları Aktivite Sayısı Katkı Payı
Projeler 2 % 20
Ara Sınavlar 1 % 40
Final 1 % 40
Toplam % 100
YARIYIL İÇİ ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTU KATKISI % 60
YARIYIL SONU ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTUNA KATKISI % 40
Toplam % 100

İş Yükü ve AKTS Kredisi Hesaplaması

Aktiviteler Aktivite Sayısı Süre (Saat) İş Yükü
Ders Saati 14 2 28
Uygulama 14 2 28
Sınıf Dışı Ders Çalışması 1 8 8
Sunum / Seminer 1 4 4
Proje 1 8 8
Ödevler 2 4 8
Ara Sınavlar 1 1 1
Final 1 24 24
Toplam İş Yükü 109